Rusya’nın işgali sonrasında, Ukrayna‘da devam eden savaş, yüksek teknolojili bir çatışma biçimine evrildi.
Casus ve öldürücü insansız hava araçları Ukrayna hava sahasını karıştırırken, insansız gemiler Karadeniz’deki Rus donanmasını büyük ölçüde etkisiz hale getirdi.
Ukrayna, şimdi de savaş alanında silahlı robotları kullanmak için kapsamlı bir program başlatmış durumda.
İnsansız kara araçları (İKA), Ukrayna askeri terminolojisinde kara robot sistemleri olarak adlandırılıyor ve bu araçlar, faydalarını göstermeyi başardı.
İKA’ların Rus saldırılarını etkili bir şekilde savuşturduğu ve hatta düşman askerlerini esir aldığına dair raporlar mevcut.
Ukrayna ve Rusya’nın silahlı robotlarının, savaş alanında insan varlığı olmaksızın çatışmalara girdiği belirtiliyor.
Ukrayna ordusunun K2 tugayından Oleksandr Afanasiev, “Robot savaşları çoktan başladı” ifadelerinde bulunuyor. Afanasiev, dünyanın ilk İKA taburunun komutanlığını üstleniyor.
Tugay, bu robotları üstlerine Kalaşnikof makineli tüfekler ekleyerek etkin bir şekilde kullanıyor.
“Onlar, piyadelerin girmekte tereddüt ettiği savaş alanlarında ateş açabiliyorlar. Bir İKA, varlığını riske atmaktan çekinmiyor” diyor Binbaşı Afanasiev.
Afanasiev’in taburu, düşman mevzilerini ve saklanma alanlarını hedef almak için patlayıcı yüklü, pille çalışan intihar İKA’ları da kullanıyor.
Uçan insansız hava araçlarından (İHA) farklı olarak, yaklaşan saldırılara dair düşmanı uyaran herhangi bir ses çıkarmıyorlar.
33. Ayrı Mekanize Tugay’ın tank taburunun komutan yardımcısı, kod adı Afhan, makineli tüfekle donatılmış bir Ukrayna İKA’sının bir Rus personel taşıyıcısını pusuya düşürdüğünü ve bir robotun haftalarca Ukrayna mevzilerini savunduğunu ifade ediyor.
Afgan, savaş alanında katil robotların özerkliğinin sınırlı olduğunu kabul ediyor ve bu sınırlamaların çoğunun etik ve uluslararası insani hukuk çerçevesinde ortaya çıktığını söylüyor.
“Modern İKA’lar kısmen otonom. Kendi başlarına hareket edebilir, düşmanı gözlemleyip tespit edebilirler. Ancak nihayetinde ateş açma kararı bir insan, yani operatör tarafından alınmalıdır” diyor Afgan.
Bu durum, silahlı İKA’ların çoğu durumda operatörler tarafından internet üzerinden uzaktan kontrol edildiği anlamına geliyor.
Ukrayna’nın ölümcül İKA’ları, makineli tüfeklerin yanı sıra el bombası fırlatıcılarıyla da donatılabilir ve ayrıca kara mayınları veya dikenli tel yerleştirmek için kullanılabilir.
Ancak, insansız araçların büyük bir kısmı hala malzeme teslimatı ve yaralıların tahliyesi amacıyla kullanılmaya devam ediyor.
Ukrayna’nın eski başkomutanı ve şu anda İngiltere büyükelçisi olan Valerii Zaluzhnyi, silahlı İKA’ların rolünün yakında önemli ölçüde artacağını belirtiyor.
Londra’daki düşünce kuruluşu Chatham House’da savaşın geleceği üzerine konuşan O’Brien, saldırı amaçlı İKA’ların yapay zeka destekli büyük sürülerin bir parçası olarak nasıl kullanılacağını vurguluyor.
“Yakın gelecekte, onlarca, hatta yüzlerce daha akıllı ve daha ucuz insansız aracının hava, kara ve denizden aynı anda çeşitli yönlerden ve yüksekliklerden saldırı düzenlediğini göreceğiz” diyor.
Bu alandaki yeniliklerin en önemli itici güçlerinden biri ihtiyaç. Havadaki insansız hava araçları, insanların savaş alanında bulunmasını çok daha tehlikeli hale getirerek Ukrayna’nın “ölüm bölgesini” temas hattından 20-25 km (12-15 mil) uzağa genişletti.
Piyadenin yerini hiçbir şey dolduramaz, ancak “Onların İKA’lar tarafından desteklenmesi gerekir” diyor Binbaşı Afanasiev.
“Ukrayna robotları kaybetmeyi göze alabilir, ama savaşa hazır askerleri kaybetmeyi göze alamaz” ifadelerini ekliyor.
Ukrayna ordusu, ciddi bir insan gücü sıkıntısıyla karşı karşıya ve ölenlerin yerine yeni asker bulmak giderek zorlaşıyor.
Rusya da Kuryer gibi savaş amaçlı İKA’lar geliştirmekte. Rus basınında, bu araçların alev makinesi ve genellikle tanklarda bulunan ağır makineli tüfekle donatılabildiği ve beş saat boyunca otonom olarak çalışabildiği kaydediliyor.
Rus ordusu, Ukrayna mevzilerini hedef almak için Lyagushka (“Kurbağa”) kamikaze araçlarını da kullanıyor.
Geçen yıl ordu için yüzlerce “saldırı robotu” üreten Ukrayna’nın İKA üreticisi Devdroid’in CEO’su Yuriy Poritsky, savaşta Rus ve Ukrayna robotları arasındaki çatışmaların, sayılarının ve yeteneklerinin artmasıyla kaçınılmaz bir hal alacağını belirtiyor:
“Er ya da geç, savaş alanında bizim saldırı İKA’mız onların saldırı İKA’sıyla karşı karşıya kalacak. Robot savaşları bilim kurgu gibi görünebilir, ancak savaş alanında böyle bir ayrım yok. Bu, bizim gerçekliğimiz.”
Şirket şu anda, operatörle iletişim kesildiğinde yer İKA’ların geri dönmesini sağlayacak bir sistem üzerinde çalışıyor.
Gelecekte, makinelerinin bir yere otonom olarak seyahat etmesi, görevlerini yerine getirmesi (örneğin, ilerleyen düşman askerlerini gözetlemek ve gerektiğinde onlarla çatışmak) ve belli bir süre sonra üsse geri dönmesi için programlanmasını hedefliyor.
Bir başka Ukrayna İKA üreticisi olan Tencore, 2025 yılına kadar Ukrayna ordusu için 2.000’den fazla İKA üretmiş olacak.
Direktör Maksym Vasylchenko, talebin 2026 yılında yaklaşık 40.000 adede çıkmasını ve bunların en az %10-15’inin silahlarla donatılmasını bekliyor.
“İKA’lar vazgeçilmez hale gelecek, buna hiç şüphe yok” diyor.
Vasylchenko, ileride robotların insan formunda savaşa gireceğine inanıyor: “Bu artık bilim kurgu olarak algılanmayacak.”





