Kosova Özel Mahkemesi’nde üç yıl süren yargılama sürecinin ardından eski Cumhurbaşkanı Haşim Taçi, Kosova Savaşı sırasında işlediği savaş suçlarından 25 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Lahey’deki mahkeme, Taçi’nin toplamda 96 vakada siyasi cinayetlerden sorumlu olduğuna hükmetti.
Mahkeme, Taçi’yi işkence ve zulüm gibi ağır suçlar ile masum insanların keyfi olarak tutuklanmasından da sorumlu buldu. Ancak, mahkeme kararının kesinleşmediği belirtildi.
58 yaşındaki Taçi, dava süresince kendisini tamamen masum olarak tanımlayarak, hakkındaki tüm suçlamaları reddetti. Eski Cumhurbaşkanı, mahkemenin hakimi Charles Smith’in çarşamba günü okuduğu kararı sakin bir şekilde karşıladı.
1990’ların sonunda işlenen savaş suçları dolayısıyla savcılık, Taçi için 45 yıl hapis cezası talep etmişti. Taçi’nin avukatları ise beraat talep etmişti. Üç yıl süren yargılama sürecinde yaklaşık 300 tanık ifade verdi ve 155 mağdur duruşmalara katıldı.
İddianameye göre, Haşim Taçi ve diğer üç sanık, siyasi hedeflerine ulaşmak adına Kosova Kurtuluş Ordusu’nun (UÇK) üst düzey yöneticileri olarak ağır suçlar işlemekle suçlanıyorlardı. Ancak hakim, yargılamanın UÇK’nın hedefleri veya yöntemleriyle ilgili olmadığını, yalnızca “sanıkların savaş suçlarına ilişkin bireysel sorumluluğuyla” alakalı olduğunu vurguladı. Diğer sanıklar Kadri Veseli 18, Recep Selimi 13 ve Yakup Krasniçi 25 yıl hapis cezası aldı.
Hakim Smith, insanlığa karşı suçlar da dahil olmak üzere iddianamedeki bazı diğer suçlarla ilgili yeterli kanıt bulunmadığını ve bu iddiaların karar aşamasında dikkate alınmadığını açıkladı.
2008 ile 2020 yılları arasında Kosova’nın başbakanı, dışişleri bakanı ve cumhurbaşkanı olarak görev yapan Taçi, 2020 yılında Cumhurbaşkanlığı görevinden istifa ederek Lahey’deki mahkemenin karşısına çıkmıştı.
Yargılanan dört sanık da UÇK’da lider pozisyonlarda bulunuyordu ve savaş sonrasında üst düzey siyasi görevler üstlendi. Taçi, Kosova Savaşı’nın ardından Batılı politikacılar tarafından yıllarca Kosova ile Sırbistan arasındaki çatışmanın barışçıl çözümünde muhatap olarak kabul edilmiş ve birçok Avrupa ülkesinde ağırlanmıştı.
UÇK, 1998’den 1999’a kadar çoğunluğu Arnavut olan Kosova’nın Sırbistan’dan bağımsızlığını kazanmak için savaştı. Kosovalı Arnavutlar, bu hedefe NATO’nun desteği ile ulaştı. NATO müdahalesi öncesinde Sırp güvenlik güçleri, Kosovalı Arnavut nüfusa karşı ciddi savaş suçları işlemişti. Bu suçlarla ilgili olarak Birleşmiş Milletler (BM) tarafından kurulan Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi (ICTY) ilgilenmiştir.
Kosova Özel Mahkemesi, 2015 yılında uluslararası baskıyla kuruldu ve Kosova adalet sistemine bağlı olmakla birlikte uluslararası hakim ve savcılardan oluşmaktadır. Güvenlik gerekçeleriyle mahkeme, Lahey’e taşınmıştır. Çarşamba günü verilen tüm kararların temyiz yolunun açık olduğu bildirildi.
Kosova’da Lahey kararlarına büyük bir tepki gösterildi. Duruşmayı izleyen Kosova Dışişleri Bakanı Glauk Konjufca, mahkeme salonundan çıktıktan sonra yaptığı açıklamada, “Üzücü, adaletsiz ve hak edilmemiş bir karar. Kosova için, kurtuluş savaşımız için yıkıcı bir karar” ifadesini kullandı. Bakan, UÇK’nın savaşında “halkın zarar görmesine yol açacak hiçbir suç mekanizması olmadığını” ileri sürdü.
Haşim Taçi’nin 1999 Kosova Savaşı’ndan sonra kurduğu ve 17 yıl başkanlığını yaptığı muhalefetteki Kosova Demokratik Partisi (PDK), kararı “büyük bir adaletsizlik” olarak tanımladı. Parti, Facebook hesabından yaptığı paylaşımda, yargılamada öne sürülen suçlamaların ve kanıtların “UÇK’nın haklı savaşını suçlamak amacıyla” Sırp propagandası tarafından “uydurulduğunu” iddia etti.
Lahey’de, kararın açıklanmasının ardından göstericiler polislere saldırdı. Kosova genelinde binlerce kişi, kararın açıklandığı anı kamusal alanlardaki dev ekranlardan izledi. Geçtiğimiz cumartesi günü yargılamaya karşı on binlerce kişinin katıldığı büyük gösteriler düzenlenmişti.
Hollanda haber ajansı ANP, kararın açıklanmasının ardından Lahey’de bulunan birkaç yüz Kosovalının yargılamayı ve kararları protesto ettiğini, güvenlik güçlerine taşlarla saldırdığını aktardı. Hollanda polisi, göstericileri dağıtmak amacıyla göz yaşartıcı gaz kullandığı bildirildi.
dpa / ET,BK
Kaynak: Deutsche Welle




