TÜİK, 2026 yılına ait Çocuklarda Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması’nın sonuçlarını açıkladı. Araştırma, Türkiye’deki çocukların dijital alışkanlıklarını detaylı bir şekilde ortaya koyarken, telefon ve internet kullanımının giderek daha küçük yaş gruplarına yayıldığını ve ekran başında geçirilen zamanın çocukların günlük yaşamlarını etkilediğini gösterdi.
HER 10 ÇOCUKTAN 8’İ CEP TELEFONU KULLANIYOR
6-17 yaş arasındaki çocukların yüzde 80,1’inin cep telefonu veya akıllı telefon kullandığı belirlendi. Bu oran 6-10 yaş grubunda yüzde 66,2, 11-17 yaş grubunda ise yüzde 89,8 olarak kaydedildi. Cep telefonu kullanan çocukların yüzde 97,4’ü cihazlarını düzenli olarak kullandıklarını ifade etti. Küçük yaş grubunda telefon kullanımının başlıca nedeni yüzde 73,3 ile oyun oynamak olurken, 11-17 yaş grubunda internette gezinmek yüzde 87,8 ile en çok tercih edilen amaç oldu.

ÇOCUKLARIN YÜZDE 37,8’İ TELEFONUNU SIK SIK KONTROL EDİYOR
Araştırmanın önemli bulgularından biri, çocukların telefon kontrol etme sıklığına dair oldu. Düzenli telefon kullanan çocukların yüzde 37,8’i cihazlarını en az 30 dakikada bir kontrol ettiklerini belirtirken, bu oran 6-10 yaş grubunda yüzde 17,2, 11-17 yaş grubunda ise yüzde 48’e kadar yükseldi. Böylece büyük yaş grubundaki çocukların neredeyse yarısının telefonlarını kısa aralıklarla kontrol ettiği görüldü.

EKRAN BAŞINDA GEÇEN SÜRE KİTAPLARIN ÖNÜNE GEÇTİ
TÜİK’in araştırmasında çocukların ekran süresinin yaşamlarına etkisi de sorgulandı. Çocukların yüzde 48,3’ü daha az kitap okuduklarını, yüzde 42,2’si ise daha az ders çalıştıklarını ifade etti. Ayrıca çocukların yüzde 33’ü ailesiyle daha az vakit geçirdiğini, yüzde 26,8’i arkadaşlarıyla yüz yüze daha az görüştüğünü ve oyun oynadığını belirtti. Ekran başında geçirilen süre nedeniyle daha az uyuduğunu söyleyen çocukların oranı ise yüzde 25,4 oldu. Bu oranlar, ilgili ifadelere “Katılıyorum” veya “Kısmen katılıyorum” yanıtını veren çocukları kapsıyor.

İNTERNET KULLANIMI YÜZDE 92,7’YE ULAŞTI
Türkiye’deki 6-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 92,7’sinin internet kullandığı belirlendi. Bu oran 6-10 yaş grubunda yüzde 86,6, 11-17 yaş grubunda ise yüzde 96,9 olarak ölçüldü. Düzenli internet kullanan çocukların yüzde 53’ü hafta içi, yüzde 63,4’ü ise hafta sonu günde en az iki saatini internette geçiriyor. İnternet kullanım amaçlarında video izleme yüzde 86,2 ile ilk sırada yer alırken, bunu ders çalışma ve ödev hazırlama yüzde 80,3, dijital platformlarda etkileşim kurma ise yüzde 75,1 ile takip etti.
HER 10 ÇOCUKTAN 7’Sİ DİJİTAL OYUN OYNUYOR
Araştırmaya göre dijital oyun oynayan çocukların oranı yüzde 68,1 olarak kaydedildi. Erkek çocuklarda bu oran yüzde 77,4, kız çocuklarda ise yüzde 58,2 oldu. Dijital oyun oynayan çocukların yüzde 92,7’si ise düzenli oyuncu olduklarını belirtti. En çok tercih edilen oyun türü yüzde 48,1 ile macera ve aksiyon oyunları olurken, strateji ve taktik oyunları yüzde 44,5 ile bu kategoriyi takip etti.

YAPAY ZEKA KULLANIMINDA KIZ ÇOCUKLAR ÖNDE
Yapılan araştırmada dikkat çeken bir diğer bulgu ise yapay zeka kullanımı oldu. 11-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 63’ü üretken yapay zeka kullanıyor. Bu oran kız çocuklarda yüzde 65,5, erkek çocuklarda ise yüzde 60,6 olarak hesaplandı. Yapay zeka kullanan çocukların yüzde 88,1’i bu teknolojiyi eğitim amaçlı kullanırken, yüzde 58,6’sı kişisel amaçlarla kullanıyor. Yapay zeka kullanmayan çocukların yüzde 68,9’u bu teknolojinin varlığından haberdar olmadıklarını ifade etti.

SİBER ZORBALIKTA EN BÜYÜK TEHLİKE ARKADAŞ ÇEVRESİNDEN
TÜİK’in verilerine göre çocukların yüzde 10,2’si siber zorbalığa maruz kaldı. Siber zorbalık yapanların oranı yüzde 4,6, bu tür olaylara tanıklık edenlerin oranı ise yüzde 23,6 olarak kaydedildi. Siber zorbalığa maruz kalan 11-17 yaş grubundaki çocukların yüzde 73,3’ü, zorbalık yapan kişinin yüz yüze tanıştıkları bir arkadaşları veya akranları olduğunu belirtti. Zorbalığın en fazla yaşandığı ortam ise yüzde 56,5 ile anlık mesajlaşma uygulamaları oldu. Çocukların yüzde 80,3’ü ise kırıcı veya incitici mesajlarla karşılaştıklarını ifade etti. Siber zorbalıkla karşılaşan, zorbalık yapan veya bu olaylara tanıklık eden çocukların yüzde 7,8’i, yaşadıklarının eğitimlerini etkilediğini belirtti. Bu oran kız çocuklarında yüzde 10,5’e kadar yükseldi.
Kaynak: İhlas Haber Ajansı




