BEİJİNG, 7 Ağustos (Xinhua) — Çinli bir araştırma ekibi, Ay’ın tamamını kapsayan 1: 5.000.000 ölçekli güncellenmiş jeolojik haritayı tamamladı.
Çin Jeoloji Bilimleri Akademisi’ne bağlı Jeoloji Enstitüsü tarafından perşembe günü yapılan açıklamada, çalışmanın yaklaşık 280 x 120 santimetre boyutlarında ana harita ile birlikte Ay’ın kutup bölgelerinin jeolojik haritalarını da içerdiği belirtildi. Ana harita, 13.000’den fazla çarpma krateri ve 81 çarpma havzasının yerlerini net bir şekilde gösterirken, 14 farklı jeolojik yapı türü ve 17 kayaç türünün bulunduğu alanları da belirtiyor.
Ay’ın jeolojik haritası, Çin’in Chang’e Ay keşif programı ve diğer Ay araştırmalarından elde edilen en son verilerle hazırlanmış olup, Ay’ın jeolojik zaman ölçeği, malzeme sınıflandırması ve jeolojik özelliklerin haritalandırılmasında sistematik güncellemeler yapılmıştır.
Araştırma ekibi, Ay’ın jeolojik zaman ölçeğini revize ederek Aitkenian döneminin başlangıcını 4,33 milyar yıl, Nectarian döneminin başlangıcını 4,17 milyar yıl ve Imbrian dönemlerinin başlangıcını 3,92 milyar yıl öncesine yerleştirdi. Harita, Ay’ın jeolojik tarihinin sonraki aşamalarını temsil eden stratigrafik birimlerin detaylı alt kategorilerini dünyada ilk kez sunmaktadır.
Harita, Ay yüzeyindeki önemli minerallerin dağılımını gösteren daha yüksek çözünürlüklü verilerle birlikte ayrıntılı bir kaya sınıflandırma sistemi de içermektedir. Chang’e-4 ve Chang’e-6 görevlerinden elde edilen en güncel bulgulara dayanan haritada, Güney Kutbu-Aitken Havzası’nda yer alan gabronorit, ayrı bir kayaç türü olarak gösterilmektedir.
Bilimsel açıdan büyük bir öneme sahip jeolojik detayları göz önünde bulundurarak okunabilirliği koruyan ekip, 1: 5 milyon ölçek için farklı özellik kategorilerine göre minimum haritalama eşikleri belirledi.
Çin, 2022 yılında Ay’ın 1: 2.500.000 ölçeğinde dünya genelinde hazırlanan ilk jeolojik haritasını ve 2024 yılında ise Ay’ın eksiksiz yüksek çözünürlüklü ilk jeolojik atlasını yayımlamıştır.
Enstitü Müdürü Yang Zhiming, yeni haritanın, Çin’in gelecekte Ay’da kurmayı planladığı araştırma istasyonunun inşasına, iniş bölgesinin seçimine ve derin uzay keşiflerine yönelik bilimsel destek sağladığını ifade etti. Yang, bu çalışmanın insanlığın Güneş Sistemi’nin evrimini keşfetme çabalarına Çin’in önemli bir katkısı olduğunu belirtti.
Kaynak: Xinhua




