1. Haberler
  2. TEKNOLOJİ
  3. Brexit Sonrası İngiltere Ekonomisi: Düşüş ve Belirsizlik

Brexit Sonrası İngiltere Ekonomisi: Düşüş ve Belirsizlik

featured
service
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

İngiltere, 2020 yılında Avrupa Birliği’nden ayrılmasının ardından, Bristol merkezli Eskimo şirketi, şehirdeki akademisyenler tarafından geliştirilen enerji verimliliği yüksek elektrikli radyatörleri piyasaya sürmeye başladı. Şirket, bu ürünleri Manş Tüneli üzerinden Avrupa’nın farklı bölgelerine göndermeyi hedefliyordu.

Bu ürünler, Avrupa’nın yeşil dönüşüm hedefleri kapsamında önemli bir zamanlamayla tanıtıldı ve siparişler geldikçe Birmingham’daki üretim tesisi yoğun bir şekilde çalışıyordu.

Eskimo’nun CEO’su Phil Ward, şirketin büyüme sürecinin devam ettiğini belirtse de, Brexit’in uzun vadeli etkileri nedeniyle daha büyük bir potansiyele ulaşamadıklarını ifade etti.

Ward’ın aktardığına göre, 2020 yılında ihracatlarının yüzde 40’ı Avrupa Birliği ülkelerine giderken, bu oran 2025’te yalnızca yüzde 5’e geriledi.

Aralık 2020’de dönemin Başbakanı Boris Johnson ile AB arasında imzalanan Brexit sonrası anlaşma, AB’ye yapılan ihracatta sıfır gümrük vergisi sağlamıştı. Ancak Ward, gümrük tarifeleriyle doğrudan bağlantılı olmayan bürokratik işlemlerin ve evrak yükünün gecikmelere ve ek maliyetlere yol açtığını belirtiyor.

Eskimo, Fransa’daki temsilcileri aracılığıyla sınırlı bir ihracat gerçekleştirmeyi başardı fakat Avrupalı tüketicilere doğrudan satışlarını tamamen durdurdu. Almanya pazarına açılma çabaları ise başarısız oldu.

Şirket, Avustralya ve Yeni Zelanda’ya havlupan ihraç etmeye çalıştığında, her iki ülkenin de Avrupa Birliği’nin CE işaretine tabi olan uluslararası güvenlik standartlarını uyguladığını fark etti.

Bu durum, Brexit’in teorik faydalarından biri olan İngiltere’nin düzenleyici kurallarını daha esnek hale getirme fırsatını sorguladı. Eskimo’nun deneyimi, genel ihracat verilerindeki daha büyük bir düşüşü yansıtan bir örnek oluşturmaktadır.

Sussex Üniversitesi bünyesindeki İngiltere Ticaret Politikaları Gözlemevi, 2023 yılı itibarıyla İngiltere’nin ihraç ettiği ürün çeşitlerinde yüzde 26’lık bir azalma yaşandığını bildirdi.

Aston Üniversitesi İşletme Fakültesi’ne dayanan yeni bir araştırma, ihracat ürün çeşitlerinde yüzde 53,8, ithalat ürün çeşitlerinde ise yüzde 31,5’lik kayıplar olduğunu ortaya koydu.

Bu “ürün çeşitleri” ifadesi, farklı AB ülkelerine gönderilen ürün türlerinin sayısındaki düşüşü ifade etmektedir.

Birçok ekonomist, Brexit’in ardından İngiltere’nin uzun vadede ekonomik zarar göreceğini öngörüyordu ve bugün pek çoğu bu öngörünün gerçekleştiğine inanıyor.

Ancak, bu durumu değerlendirebilmek için yaşanan süreçlerin Brexit olmadan nasıl olabileceği ile karşılaştırmalar yapmak gerekiyor. Bu karşılaştırmalar ise istatistiksel analiz ve yöntem seçimine bağlıdır.

Üstelik, Brexit sonrası dönemde yaşanan küresel dalgalanmalar da dikkate alınmalıdır. 2020’de başlayan pandemi, iki yıl sonra patlak veren Ukrayna savaşı ve daha yakın tarihli enerji fiyatı şokları bu dalgalanmaların başında gelmektedir.

Öte yandan, Brexit olmasaydı İngiltere’nin son yıllardaki Silikon Vadisi teknoloji patlamasına ne ölçüde ayak uydurabileceği sorusu da önemlidir.

Ekonomistler genel olarak Brexit’in etkisini değerlendirirken küresel çalkantıları göz önünde bulunduruyor. Ancak bazıları, kullanılan yöntemleri ve Brexit’in ekonomik etkisinin büyüklüğünü sorguluyor.

2016 yılında yapılan en kötü tahminlerden bazıları, İngiltere’nin büyük bir ekonomik çöküş yaşayacağı yönündeydi, ancak bu öngörüler aşırı kötümser olarak değerlendirildi.

Her ne kadar ekonomik zarar yaşanmış olsa da, bu durumun ani bir resesyona yol açacak kadar hızlı gerçekleşmediği görülüyor. Ancak Brexit’in uzun vadede ekonomik zararı konusunda ikna olmuş birçok uzman, bu darbenin derin olmadığını savunuyor.

Stanford Üniversitesi’nden profesör Nick Bloom, ekonomistler arasında bu konuda fazla tartışma olmadığını, ancak politika çevrelerinde hâlâ farklı görüşlerin bulunduğunu ifade ediyor. Bloom, uzmanların genel olarak haklı çıktığını ve bazı yönlerin beklenenden daha kötüye gittiğini belirtiyor.

Bloom’un çalışması, Brexit’in İngiltere ekonomisine etkisini ölçmeye çalışan birçok akademik araştırmadan yalnızca bir tanesidir.

Avrupa ile ticaret

2016’dan önce, İngiltere’nin Avrupa ile ticareti yükseliş eğilimindeydi. Ancak resmi verilere göre, 2025 yılında AB’ye yapılan ihracat 2019’a kıyasla yüzde 14, ithalat ise yüzde 10 daha düşük seviyelerde kaldı.

Durum, giderek kötüleşiyor. 2025 yılı, finansal krizin en derin dönemlerinden bir yıl hariç tutulduğunda, bu yüzyılda İngiltere’nin AB’ye yaptığı mal ihracat hacminin en düşük yılı oldu.

Niesr adlı düşünce kuruluşu, Brexit öncesindeki olumlu eğilimler devam etseydi beklenebilecek seviyenin yüzde 16,9 altında, ithalatın ise yüzde 16,1 altında kaldığını hesaplıyor.

Centre for European Reform, İngiltere’nin AB içindeki ticaret büyümesinden dışlanmamış olması durumunda neler olabileceğini tahmin etmeye çalışarak, mal ticaretindeki darbenin ihracatta yüzde 16, ithalatta ise yüzde 14 seviyesinde olduğunu belirtiyor.

Bu tahminler genel olarak benzer sonuçlar vermektedir. Avrupa’daki farklı araştırmalar da İngiltere ile ticarette benzer düşüşler yaşandığını ortaya koymaktadır.

Ancak bu hesaplamaların yöntem seçimine ve istatistiksel değerlendirmelere dayandığını unutmamak gerekir. Çoğu çalışma benzer sonuçlara ulaşsa da, enflasyon etkileri göz önüne alınmadan yapılan değerlendirmelerde, 2019’dan bu yana AB’ye yapılan mal ihracatının nakit değer bazında yüzde 4 arttığı görülmektedir.

Bazı analistler, bu veriyi Brexit’in etkisinin sınırlı olduğunu savunmak için kullanıyor.

Hizmet sektöründeki büyüme

Hizmet sektörü, 2016’dan bu yana daha güçlü bir performans sergileyen alanlardan biri olmuştur. Hizmetler, İngiltere ekonomisinin toplam üretiminin yüzde 80’inden fazlasını oluşturmaktadır.

İngiltere’den AB’ye yapılan hizmet ihracatı son on yılda yüzde 57 artış gösterdi. Bu artışın itici gücü, muhasebe, hukuk ve danışmanlık hizmetlerini içeren kategoriler olmuştur.

AB dışındaki ülkelere yapılan hizmet ihracatı ise yüzde 49 artmıştır. Aynı dönemde AB’den yapılan hizmet ithalatı yüzde 35, AB dışından yapılan ithalat ise yüzde 60 oranında yükselmiştir.

Elbette hizmet sektöründeki büyüme yalnızca İngiltere’ye özgü değildir; gelişmiş ülkelerin tamamında benzer bir artış gözlemlenmiştir. Bazı analistler, Brexit olmasaydı İngiltere’nin daha iyi bir performans sergileyebileceğini öne sürmektedir.

Yine de finans sektörünün, referandum döneminde yapılan en kötü senaryolarla karşılaştırıldığında çok daha sağlam bir durumda olduğu açıktır.

Şirket yatırımları

İki ayrı araştırmaya göre, şirket yatırımları Brexit sonrası beklenenden önemli ölçüde düşük seviyelerde kalmıştır. İngiltere Merkez Bankası’nın eski bağımsız ekonomisti Jonathan Haskel, beklenenden düşük yatırımlar nedeniyle ekonominin büyüklüğünde 29 milyar sterlinlik ya da yüzde 1,3’lük bir kayıp hesaplıyor.

Şirket yatırımları, 2016’nın hemen ardından reel olarak yatay bir seyir izlemektedir. Ayrıca İngiltere’nin uzun vadeli eğilimleri ve diğer ülkelerle yapılan karşılaştırmalara göre

Brexit Sonrası İngiltere Ekonomisi: Düşüş ve Belirsizlik
Yorum Yap

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Giriş Yap

Kral Galatasaray Haber ayrıcalıklarından yararlanmak için hemen giriş yapın veya hesap oluşturun, üstelik tamamen ücretsiz!